Gắn kết nghiên cứu khoa học với thực tiễn sản xuất, phát huy vai trò đồng hành của doanh nghiệp và người nuôi trồng thủy sản – Khoa Thủy sản, Học viện Nông nghiệp Việt Nam hướng tới thúc đẩy chuyển giao công nghệ, nâng cao hiệu quả kinh tế và phát triển chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững tại địa phương.
Ngày 17/10/2026, tại chương trình hội thảo “Phát triển chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững và hiệu quả trên địa bàn xã Ứng Hòa”, những vấn đề về ứng dụng khoa học công nghệ, liên kết sản xuất và nâng cao giá trị nông sản tiếp tục khẳng định tầm quan trọng của mối quan hệ hợp tác giữa nhà khoa học, doanh nghiệp, hợp tác xã và người sản xuất. Đây cũng là hướng tiếp cận có ý nghĩa thiết thực đối với phát triển nuôi trồng thủy sản theo hướng hiện đại, an toàn và bền vững.
Với thế mạnh trong đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ thủy sản, Khoa Thủy sản – Học viện Nông nghiệp Việt Nam luôn hướng tới đưa tri thức khoa học đến gần hơn với thực tiễn sản xuất, góp phần giải quyết những khó khăn của người nuôi, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng cơ hội liên kết với doanh nghiệp.
Kết nối tri thức khoa học với nhu cầu thực tiễn
Trong bối cảnh ngành nông nghiệp đang chuyển đổi theo hướng nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và phát triển bền vững, khoa học công nghệ giữ vai trò quan trọng trong việc đổi mới phương thức sản xuất. Đối với nuôi trồng thủy sản, hiệu quả không chỉ phụ thuộc vào con giống, thức ăn hay năng suất thu hoạch mà còn gắn liền với năng lực quản lý môi trường, kiểm soát dịch bệnh, sử dụng hiệu quả nguồn lực và tổ chức sản xuất phù hợp với nhu cầu thị trường.
Từ thực tiễn đó, việc tăng cường kết nối giữa cơ sở nghiên cứu, doanh nghiệp và người nuôi trồng thủy sản là yêu cầu cần thiết. Nhà khoa học cần nắm bắt những khó khăn phát sinh trong quá trình sản xuất để lựa chọn hướng nghiên cứu phù hợp; doanh nghiệp cần chủ động tham gia cung ứng vật tư, công nghệ và kết nối tiêu thụ; người nuôi cần được tiếp cận kiến thức, quy trình kỹ thuật và phương pháp quản lý tiên tiến.
Đối với Khoa Thủy sản – HVN, hoạt động nghiên cứu khoa học không chỉ hướng tới tạo ra tri thức mới mà còn phải gắn với khả năng ứng dụng, chuyển giao và nhân rộng trong thực tế. Những vấn đề như quản lý chất lượng nước, nâng cao hiệu quả sử dụng thức ăn, phòng ngừa dịch bệnh, lựa chọn đối tượng nuôi phù hợp và giảm thiểu tác động môi trường đều có thể trở thành nội dung hợp tác giữa nhà trường, doanh nghiệp và các cơ sở nuôi trồng thủy sản.
Khi nhu cầu của người sản xuất được kết nối với năng lực nghiên cứu của nhà trường và nguồn lực của doanh nghiệp, các giải pháp khoa học sẽ có thêm điều kiện để đi vào thực tiễn, tạo ra giá trị thiết thực cho cộng đồng.
Doanh nghiệp đồng hành – người nuôi là chủ thể – khoa học làm động lực
Một chuỗi giá trị thủy sản bền vững không thể được hình thành từ nỗ lực riêng lẻ của bất kỳ chủ thể nào. Sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà khoa học, doanh nghiệp và người nuôi chính là nền tảng để nâng cao hiệu quả sản xuất, giảm thiểu rủi ro và gia tăng giá trị sản phẩm.
Trong mối liên kết này, nhà khoa học đóng vai trò nghiên cứu, tư vấn và chuyển giao công nghệ; doanh nghiệp cung cấp các giải pháp kỹ thuật, sản phẩm đầu vào và cơ hội tiếp cận thị trường; còn người nuôi trồng thủy sản là lực lượng trực tiếp triển khai, kiểm chứng và hoàn thiện quy trình sản xuất.
Đặc biệt, doanh nghiệp cần chuyển từ cách tiếp cận đơn thuần là cung cấp sản phẩm sang đồng hành lâu dài với người nuôi thông qua tư vấn kỹ thuật, hỗ trợ quản lý sản xuất, chia sẻ thông tin thị trường và phát triển các mối liên kết tiêu thụ phù hợp. Sự đồng hành này sẽ góp phần giúp người nuôi tiếp cận công nghệ mới, nâng cao năng lực quản trị và chủ động hơn trước những biến động của thị trường.
Về phía người sản xuất, việc thay đổi tư duy từ nuôi trồng theo kinh nghiệm sang quản lý dựa trên dữ liệu và quy trình kỹ thuật là bước đi quan trọng. Người nuôi cần chú trọng ghi chép nhật ký sản xuất, theo dõi các chỉ tiêu môi trường, quản lý lượng thức ăn, kiểm soát sức khỏe vật nuôi và thực hiện các biện pháp an toàn sinh học.
Đây cũng là cơ sở để từng bước hình thành những vùng nuôi có quy trình thống nhất, sản phẩm bảo đảm chất lượng, có khả năng truy xuất nguồn gốc và đáp ứng tốt hơn yêu cầu của thị trường.
Phát triển thủy sản xanh, an toàn và hiệu quả
Để phát triển nuôi trồng thủy sản bền vững tại địa phương, cần triển khai đồng bộ các giải pháp kỹ thuật và tổ chức sản xuất phù hợp với điều kiện thực tế.
Trước hết, cần đánh giá điều kiện nguồn nước, cơ sở hạ tầng, diện tích mặt nước và khả năng đầu tư để lựa chọn đối tượng nuôi cũng như quy mô sản xuất phù hợp. Việc sử dụng con giống có nguồn gốc rõ ràng, quản lý mật độ thả nuôi hợp lý và xây dựng kế hoạch chăm sóc theo từng giai đoạn sẽ góp phần giảm thiểu rủi ro.
Tiếp đó, cần tăng cường quản lý môi trường ao nuôi thông qua theo dõi thường xuyên các chỉ tiêu chất lượng nước phù hợp với đối tượng nuôi; quản lý thức ăn theo nhu cầu thực tế; chủ động phát hiện các dấu hiệu bất thường và áp dụng biện pháp phòng bệnh tổng hợp. Các giải pháp xử lý nước thải, quản lý bùn đáy và hạn chế phát sinh chất thải cần được quan tâm nhằm giảm áp lực lên môi trường xung quanh.
Cùng với giải pháp kỹ thuật, việc tổ chức liên kết sản xuất và tiêu thụ có vai trò quan trọng. Các hộ nuôi cần tăng cường hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm, từng bước thống nhất quy trình và liên kết với doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc đơn vị thu mua. Khi sản xuất được gắn với nhu cầu thị trường, người nuôi có cơ sở tốt hơn để xây dựng kế hoạch sản xuất, kiểm soát chất lượng và nâng cao hiệu quả kinh tế.
Đối với các cơ sở nghiên cứu và đào tạo, việc đồng hành cùng địa phương cần được cụ thể hóa bằng những chương trình khảo sát, tập huấn, tư vấn kỹ thuật và đánh giá mô hình. Hiệu quả của các giải pháp cần được kiểm chứng bằng số liệu thực tế về năng suất, chi phí sản xuất, tỷ lệ sống, lợi nhuận và tác động môi trường, từ đó lựa chọn những mô hình có khả năng nhân rộng.
Gắn nghiên cứu khoa học với đào tạo và chuyển giao công nghệ
Một điểm quan trọng trong định hướng phát triển của Khoa Thủy sản – HVN là tăng cường sự gắn kết giữa đào tạo, nghiên cứu khoa học và nhu cầu của doanh nghiệp, địa phương.
Thông qua hợp tác với các cơ sở sản xuất và doanh nghiệp, giảng viên, nhà khoa học và sinh viên có thêm cơ hội tiếp cận những vấn đề thực tế của ngành thủy sản. Đây là nguồn thông tin quan trọng để xác định các hướng nghiên cứu có tính ứng dụng, đồng thời tạo môi trường học tập gắn với thực tiễn cho người học.
Các đề tài nghiên cứu khoa học của sinh viên có thể hướng tới những vấn đề cụ thể như cải thiện chất lượng nước, sử dụng chế phẩm sinh học phù hợp, tối ưu hóa thức ăn, giám sát môi trường nuôi, phòng ngừa dịch bệnh và ứng dụng công nghệ số trong quản lý ao nuôi. Khi có sự đồng hành của doanh nghiệp và người sản xuất, sinh viên không chỉ được tiếp cận điều kiện thực nghiệm mà còn hiểu rõ hơn yêu cầu về chi phí, tính khả thi và hiệu quả của một giải pháp công nghệ.
Sự kết nối này góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, phát triển năng lực nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, đồng thời tạo điều kiện để các kết quả nghiên cứu từng bước được hoàn thiện, ứng dụng và chuyển giao vào sản xuất.
Chung tay xây dựng chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững tại Ứng Hòa
Hội thảo “Phát triển chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững và hiệu quả trên địa bàn xã Ứng Hòa” ngày 17/10/2026 là dịp để các bên cùng trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm và xác định những hướng hợp tác phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp tại địa phương.
Từ góc độ ngành thủy sản, việc phát huy vai trò của khoa học công nghệ, tăng cường liên kết doanh nghiệp và nâng cao năng lực của người nuôi sẽ góp phần tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi phương thức sản xuất theo hướng chuyên nghiệp, an toàn và thân thiện với môi trường.
Trong thời gian tới, việc cụ thể hóa các nội dung hợp tác thành chương trình khảo sát, tư vấn kỹ thuật, tập huấn và xây dựng mô hình trình diễn sẽ có ý nghĩa thiết thực. Các hoạt động cần xuất phát từ nhu cầu thực tế của người nuôi, có sự tham gia của doanh nghiệp và được đánh giá bằng những tiêu chí rõ ràng về hiệu quả kinh tế, kỹ thuật và môi trường.
Với định hướng lấy khoa học công nghệ làm động lực, lấy người sản xuất làm trung tâm và lấy liên kết chuỗi giá trị làm nền tảng, Khoa Thủy sản – Học viện Nông nghiệp Việt Nam hướng tới tiếp tục đồng hành cùng địa phương, doanh nghiệp và người nuôi trồng thủy sản trong quá trình đổi mới sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và phát triển nông nghiệp bền vững.
Khoa học cần đi vào ao nuôi, công nghệ cần gắn với hiệu quả sản xuất, doanh nghiệp cần đồng hành cùng người nuôi và các bên cần cùng chia sẻ trách nhiệm trong chuỗi giá trị. Đó chính là con đường để tri thức được chuyển hóa thành giá trị, hợp tác tạo nên sức mạnh và nông nghiệp phát triển theo hướng xanh, hiệu quả, bền vững.
Một số hình ảnh
Khoa Thuỷ sản
English